Skip to main content
ศูนย์ความเป็นเลิศด้านศัลยกรรมระบบทางเดินปัสสาวะและสุขภาพชาย (พัทยา ชลบุรี ระยอง)
M-Trust Logo
นวัตกรรมมีวิดีโอประกอบ6 min read

ฝังทองคำ Fiducial 3 เม็ด และฉีดเจลกั้นลำไส้ตรง (Hydrogel Spacer) ก่อนฉายแสงมะเร็งต่อมลูกหมาก

ผนังลำไส้ตรงอยู่ชิดด้านหลังต่อมลูกหมากเพียง 1–2 มม. นพ. นิธิ นาวานิมิตกุล อธิบายเทคนิคผ่านฝีเย็บวันเดียวกลับในการฝังเม็ดทองคำ 3 จุด และฉีดเจลกั้นลำไส้ตรง 10 มล. เพื่อเพิ่มความแม่นยำและลดผลข้างเคียงจากการฉายรังสี

ฝังทองคำ Fiducial 3 เม็ด และฉีดเจลกั้นลำไส้ตรง (Hydrogel Spacer) ก่อนฉายแสงมะเร็งต่อมลูกหมาก
วิดีโอให้ความรู้โดย นพ. นิธิ นาวานิมิตกุล (ว.29673)

ฝังทองคำ Fiducial และใส่เจลกั้นลำไส้ตรง: เทคนิคผ่านฝีเย็บ นำทางด้วย TRUS | นพ.นิธิ

ช่อง YouTube @Dr.Niti

หัวข้อสำคัญในวิดีโอ (คลิกเพื่อข้ามไปยังช่วงเวลา)

สรุปประเด็นสำคัญทางการแพทย์ (Key Takeaways)

  • โจทย์สำคัญ 1–2 มิลลิเมตร: ผนังด้านหน้าของลำไส้ตรงอยู่ชิดด้านหลังต่อมลูกหมากเพียง 1–2 มม. จึงเสี่ยงรับรังสีข้างเคียงขณะฉายแสงรักษามะเร็งต่อมลูกหมาก
  • ทำครบในครั้งเดียวแบบไป-กลับ (Day-Case): ภายใต้ยาระงับความรู้สึกทางหลอดเลือดดำ (IV Sedation) และอัลตราซาวนด์ Side-fire TRUS แพทย์จะฝังทองคำ Fiducial 3 เม็ดก่อนเสมอ แล้วจึงเปิดชั้นด้วยน้ำเกลือและฉีดเจลกั้นลำไส้ตรง 10 มล.
  • งานวิจัยระดับสุ่มยืนยันชัดเจน: ช่วยเพิ่มระยะห่างและลดปริมาณรังสีที่กระทบผนังลำไส้ตรงได้อย่างมีนัยสำคัญ โดยเจลคงตัวนานราว 3 เดือนและสลายตัวเองตามธรรมชาติ

สำหรับผู้ป่วยที่วางแผนรักษามะเร็งต่อมลูกหมากด้วยการฉายรังสี นพ. นิธิ นาวานิมิตกุล (ว.29673) อธิบายเทคนิคสำคัญที่ช่วยยกระดับทั้งความแม่นยำและความปลอดภัยในคราวเดียว คือการ ฝังเม็ดทองคำบอกพิกัด (Gold Fiducial Markers) 3 เม็ด ร่วมกับการ ฉีดเจลกั้นลำไส้ตรง (Rectal Hydrogel Spacer) ผ่านทางผิวหนังฝีเย็บโดยไม่มีแผลผ่าตัด

ลำดับขั้นตอนเพื่อความปลอดภัยสูงสุด

  1. จัดท่าและปรับหัวตรวจอัลตราซาวนด์: จัดท่าขึ้นขาหยั่ง (Lithotomy) ใช้กล้องอัลตราซาวนด์ Side-fire TRUS บนแท่นยึด โดยลดระดับหัวตรวจลงเล็กน้อยไม่ให้ไปกดทับช่องว่างหลังต่อมลูกหมาก
  2. ฝังทองคำ 3 เม็ดเป็นอันดับแรกเสมอ: กระจายตำแหน่งที่ฐานต่อม (Base) กลางต่อม (Mid-gland) และยอดต่อม (Apex) เพื่อให้นักรังสีรักษาใช้ล็อกเป้าหมายแบบ 3 มิติทุกวัน
  3. เปิดชั้นเนื้อเยื่ออย่างแม่นยำ (Hydrodissection): แทงเข็มขนาด 18G แนวกลางเหนือปากทวารหนัก 1–2 ซม. หันปลายตัดเข็มลง เข้าสู่ชั้นไขมันบางๆ ระหว่าง Denonvilliers' fascia กับผนังลำไส้ตรง ดูดย้อนเช็กว่าไม่เข้าหลอดเลือด แล้วฉีดน้ำเกลือนำร่องเพื่อแยกชั้น
  4. ฉีดเจล 10 มล. ต่อเนื่องใน 20 วินาที: พร้อมเฝ้าระวัง 4 สัญญาณที่ต้องหยุดฉีดทันที (เช่น สงสัยเข้าหลอดเลือด หรือเข้าชั้นผนังลำไส้ตรง) และหลีกเลี่ยงในรายที่ก้อนมะเร็งลุกลามทะลุเปลือกด้านหลังของต่อม

หลังทำผู้ป่วยสามารถกลับบ้านได้ในวันเดียวกัน และเข้ารับการสแกน CT/MRI เพื่อวางแผนการฉายรังสีได้อย่างมั่นใจ ติดต่อปรึกษาการเตรียมตัวก่อนฉายแสงกับ นพ. นิธิ ได้ที่ M-Trust Urology Clinic พัทยา

คำถามที่พบบ่อยจากผู้ป่วย (Clinical FAQ)

ทำไมต้องฝังเม็ดทองคำ 3 เม็ดในต่อมลูกหมากก่อนฉายแสง?
ต่อมลูกหมากมีการขยับตัวเล็กน้อยในแต่ละวันตามปริมาณปัสสาวะและอุจจาระ เม็ดทองคำขนาดเล็ก 3 เม็ดที่ฝังกระจายบริเวณฐาน กลางต่อม และยอดต่อม จะมองเห็นได้ชัดเจนบนภาพเอกซเรย์เครื่องฉายรังสี ช่วยให้เล็งลำรังสีได้ตรงเป้าทุกครั้ง
ทำไมแพทย์ต้องฝังทองคำก่อนฉีดเจลกั้นลำไส้ตรงเสมอ?
หากฉีดเจลเข้าไปก่อน เนื้อเจลอาจบดบังภาพอัลตราซาวนด์ของต่อมลูกหมาก การฝังทองคำทั้ง 3 เม็ดให้เสร็จก่อนภายใต้กล้องอัลตราซาวนด์ TRUS จึงให้ความแม่นยำสูงสุด จากนั้นจึงเปิดชั้นด้วยน้ำเกลือและฉีดเจล 10 มล. ตามลำดับ
เจลกั้นลำไส้ตรง (Hydrogel Spacer) อยู่ในร่างกายนานเท่าไร ต้องผ่าออกไหม?
ไม่ต้องผ่าเอาออก เจลจะคงรูปร่างกั้นระยะห่างระหว่างต่อมลูกหมากกับลำไส้ตรงตลอดช่วงฉายรังสีประมาณ 3 เดือน จากนั้นจะค่อยๆ สลายตัวเป็นน้ำและถูกดูดซึมออกจากร่างกายตามธรรมชาติภายในราว 6 เดือน

บริการตรวจรักษาที่เกี่ยวข้อง

อัลตราซาวด์ระบบทางเดินปัสสาวะ คลินิกเฉพาะทาง พัทยา

อัลตราซาวด์ระบบทางเดินปัสสาวะ คลินิกเฉพาะทาง พัทยา

อัลตราซาวด์ระบบทางเดินปัสสาวะ ปลอดภัย เจ็บน้อย ไม่มีรังสี ตรวจเช็คราคาและรีวิวที่คลินิกพัทยา

ปัสสาวะบ่อย ถุงน้ำอัณฑะ หลอดเลือดอัณฑะขอด ตรวจรักษา คลินิกเฉพาะทาง พัทยา

ปัสสาวะบ่อย ถุงน้ำอัณฑะ หลอดเลือดอัณฑะขอด ตรวจรักษา คลินิกเฉพาะทาง พัทยา

ตรวจวินิจฉัยเชิงลึกและรักษาอาการปัสสาวะผิดปกติ ถุงน้ำอัณฑะ หลอดเลือดอัณฑะขอด โดยแพทย์เฉพาะทาง ตรวจเช็คราคาและรีวิวที่คลินิกพัทยา

รักษาโรคเสื่อมสมรรถภาพทางเพศ (Erectile Dysfunction) ปัญหาอวัยวะเพศไม่แข็งตัว ด้วย Shockwave (Li-ESWT)

รักษาโรคเสื่อมสมรรถภาพทางเพศ (Erectile Dysfunction) ปัญหาอวัยวะเพศไม่แข็งตัว ด้วย Shockwave (Li-ESWT)

หากคุณกำลังประสบปัญหา Erectile Dysfunction (ED) อวัยวะเพศไม่แข็งตัว หรือแข็งไม่เต็มที่ การทำ Shockwave (Li-ESWT) คือทางออก รักษาอาการน้องชายไม่แข็ง นกเขาไม่ขัน โดยไม่ต้องผ่าตัด กระตุ้นหลอดเลือดใหม่

รักษาโรคเสื่อมสมรรถภาพทางเพศ (Erectile Dysfunction) ปัญหาอวัยวะเพศไม่แข็งตัว ด้วย PRP (P-Shot)

รักษาโรคเสื่อมสมรรถภาพทางเพศ (Erectile Dysfunction) ปัญหาอวัยวะเพศไม่แข็งตัว ด้วย PRP (P-Shot)

หากคุณกำลังประสบปัญหา Erectile Dysfunction (ED) อวัยวะเพศไม่แข็งตัว หรือแข็งไม่เต็มที่ การทำ PRP (P-Shot) จะช่วยฟื้นฟูสมรรถภาพทางเพศ คืนความแข็งตัวแบบธรรมชาติด้วยเกล็ดเลือดเข้มข้น รักษานกเขาไม่ขัน เจ็บน้อย

บทความสุขภาพที่เกี่ยวข้อง

UroLift รักษาต่อมลูกหมากโตและคอกระเพาะปัสสาวะสูง: เจาะลึกการวาง 6 Implants โดยไม่ตัดเนื้อเยื่อ
นวัตกรรม

UroLift รักษาต่อมลูกหมากโตและคอกระเพาะปัสสาวะสูง: เจาะลึกการวาง 6 Implants โดยไม่ตัดเนื้อเยื่อ

Nov 05, 2026
IRE (NanoKnife) รักษามะเร็งต่อมลูกหมากระยะแรกแบบเฉพาะจุด (Focal Therapy): ถนอมเส้นประสาทและการกลั้นปัสสาวะ
นวัตกรรม

IRE (NanoKnife) รักษามะเร็งต่อมลูกหมากระยะแรกแบบเฉพาะจุด (Focal Therapy): ถนอมเส้นประสาทและการกลั้นปัสสาวะ

Oct 29, 2026
Shockwave (Li-ESWT) คืออะไร? ช่วยรักษา ED ได้จริงหรือ?
นวัตกรรม

Shockwave (Li-ESWT) คืออะไร? ช่วยรักษา ED ได้จริงหรือ?

Feb 02, 2026
ตัดชิ้นเนื้อต่อมลูกหมากด้วย MRI Fusion: เปรียบเทียบผ่านทวารหนัก vs ฝีเย็บ การเตรียมตัวและการดูแลหลังทำ
การป้องกัน

ตัดชิ้นเนื้อต่อมลูกหมากด้วย MRI Fusion: เปรียบเทียบผ่านทวารหนัก vs ฝีเย็บ การเตรียมตัวและการดูแลหลังทำ

Nov 06, 2026
ปัสสาวะไม่ออก ต้องคาสายสวน: ผ่าตัดต่อมลูกหมากโตด้วยเลเซอร์ HoLEP (กรณีศึกษาต่อมขนาด 35 มล.)
ศัลยกรรม

ปัสสาวะไม่ออก ต้องคาสายสวน: ผ่าตัดต่อมลูกหมากโตด้วยเลเซอร์ HoLEP (กรณีศึกษาต่อมขนาด 35 มล.)

Nov 04, 2026
ต่อมลูกหมากโตขนาดใหญ่ 110 ซีซี โตทั้ง 3 กลีบ และมีนิ่วในต่อม: ผ่าตัดส่องกล้องเลเซอร์ HoLEP ไร้แผล
ศัลยกรรม

ต่อมลูกหมากโตขนาดใหญ่ 110 ซีซี โตทั้ง 3 กลีบ และมีนิ่วในต่อม: ผ่าตัดส่องกล้องเลเซอร์ HoLEP ไร้แผล

Nov 04, 2026
ค่า PSA สูง ต้องทำอย่างไรต่อ? เจาะลึกขั้นตอนตรวจ MRI ต่อมลูกหมาก (คะแนน PI-RADS) และ PSMA PET Scan ครบทั้ง 8 ตอน
การป้องกัน

ค่า PSA สูง ต้องทำอย่างไรต่อ? เจาะลึกขั้นตอนตรวจ MRI ต่อมลูกหมาก (คะแนน PI-RADS) และ PSMA PET Scan ครบทั้ง 8 ตอน

Nov 01, 2026
ผ่าตัดใส่แกนองคชาตเทียมชนิดปั๊มพองได้ 3 ชิ้นส่วน (Penile Implant): ก่อนทำ ระหว่างผ่าตัด และการพักฟื้น 6 สัปดาห์
ศัลยกรรม

ผ่าตัดใส่แกนองคชาตเทียมชนิดปั๊มพองได้ 3 ชิ้นส่วน (Penile Implant): ก่อนทำ ระหว่างผ่าตัด และการพักฟื้น 6 สัปดาห์

Oct 31, 2026

พร้อมเริ่มต้นแล้ว?